Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi (GETAD) kapsamında dar gelirli hanelere yönelik yeni bir sosyal yardım modeli üzerinde çalışılıyor. Basına yansıyan taslakta 23 bin 552 TL hane geliri kriteri, kira ve fatura destekleri ile 2027 yılı için öngörülen uygulama takvimi öne çıkıyor.
VATANDAŞLIK MAAŞI TASLAĞINDA EMEKLİ AYLIĞI KRİTERİ GÜNDEMDE
Kamuoyunda “vatandaşlık maaşı” olarak bilinen Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi (GETAD) için hazırlıklar sürüyor. Basına yansıyan taslakta, hane gelirinin belirli bir seviyenin altında kalması durumunda ailelere gelir tamamlayıcı destek verilmesi öngörülüyor. Çalışmada 2,5 milyon hanenin kapsama alınması ve toplam destek tutarının 1,5 trilyon TL’ye ulaşması ihtimali de gündeme geldi.
Ancak gelir sınırı, toplam bütçe ve başvuru koşullarıyla ilgili ayrıntıların kesinleşmiş resmî düzenleme olarak değerlendirilmemesi gerekiyor.
VATANDAŞLIK MAAŞI NEDİR?
Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi, gelir düzeyi belirlenen sınırın altında kalan hanelere destek sağlayarak ailelerin gelirini hedeflenen seviyeye yaklaştırmayı amaçlayan bir sosyal yardım modeli olarak tanımlanıyor.
Taslakta yalnızca hanenin toplam geliri değil, ailede yaşayan kişi sayısı, çocukların durumu, kira giderleri ve özel bakım ihtiyacı gibi unsurların da dikkate alınması planlanıyor.
23 BİN 552 TL GELİR SINIRI KESİNLEŞTİ Mİ?
Basına yansıyan taslakta, hane gelirinin 23 bin 552 TL’nin altında olması olası destek kriteri olarak aktarılıyor. Bu tutar, haberde en düşük emekli aylığıyla ilişkilendiriliyor.
Buna göre hanenin toplam gelirinin belirtilen sınırın altında kalması, destek değerlendirmesinde temel ölçütlerden biri olabilir. Ancak 23 bin 552 TL’nin kesinleşmiş başvuru sınırı olduğu henüz resmî düzenlemeyle doğrulanmış değil. Nihai gelir kriteri ve hesaplama yöntemi, sistemin uygulama esasları açıklandığında netleşecek.
KİRA, FATURA VE GIDA DESTEĞİ VERİLECEK Mİ?
Taslakta desteğin farklı ihtiyaç alanlarına göre kademeli biçimde belirlenmesi öngörülüyor. Gündeme gelen yardım kalemleri şöyle:
Konut desteği: Barınma, kira ve yakacak giderlerine yönelik yardımlar
Enerji desteği: Elektrik ve doğal gaz faturalarına katkı
Gıda yardımı: Hanelerin temel gıda ihtiyaçlarına yönelik destek
Çocuk desteği: Çocuk bulunan ailelerin ihtiyaçlarına göre yardım
Abonelik faturaları: Hanelerin düzenli giderlerine katkı
Desteklerin her aileye aynı tutarda verilmesi yerine ihtiyaç ve gelir durumuna göre farklılaştırılması planlanıyor. Hangi yardımın hangi koşullarda ve ne kadar ödeneceği ise henüz kesinleşmiş değil.
EMEKLİLER DE VATANDAŞLIK MAAŞI ALABİLECEK Mİ?
Basına yansıyan çalışmada emeklilerin de sistemden yararlanabilmesi öngörülüyor. Özellikle hanenin toplam gelirinin düşük olması ve kira gibi temel giderlerin bulunması, ihtiyaç değerlendirmesinde etkili olabilecek unsurlar arasında gösteriliyor.
Bununla birlikte yalnızca emekli aylığının belirtilen tutarın altında olması, tek başına yardım hakkı kazanıldığı anlamına gelmiyor. Nihai şartların açıklanmasıyla emekliler için uygulanacak kriterler de netlik kazanacak.
GELİR VE İHTİYAÇ DURUMU NASIL BELİRLENECEK?
Taslakta, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarındaki kayıtların yanı sıra farklı kamu kurumlarının verilerinden yararlanılması planlanıyor. SGK, gelir idaresi ve tapu kayıtları gibi bilgilerin değerlendirilmesi gündemde.
Hanenin gelir durumu, kira giderleri, aile yapısı ve bakım ihtiyacı gibi unsurların birlikte ele alınması hedefleniyor. Böylece desteğin ihtiyaç sahiplerine yönlendirilmesi amaçlanıyor. Elektronik sistemle değerlendirme yapılmasına ilişkin ayrıntılar ise resmî uygulama esaslarıyla belli olacak.
VATANDAŞLIK MAAŞI NE ZAMAN BAŞLAYACAK?
Haberde yer alan taslak takvimine göre pilot illerin Aralık 2026’ya kadar belirlenmesi, ilk ödemelerin ise 2027 yılının ilk çeyreğinde başlaması öngörülüyor. Pilot uygulamanın ardından sistemin 2027 yılı içinde ülke genelinde yaygınlaştırılması hedefleniyor.
Bu tarihler henüz kesinleşmiş ödeme takvimi olarak değerlendirilmemeli. Uygulamanın başlayacağı iller, başvuru tarihleri ve ödeme koşulları için resmî duyuruların yapılması gerekiyor.
VATANDAŞLIK MAAŞI BAŞVURUSU NASIL YAPILACAK?
Taslakta başvuruların e-Devlet ve Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları üzerinden alınması ihtimali yer alıyor. Başvuruların elektronik sistem üzerinden değerlendirilmesi de planlanan yöntemler arasında gösteriliyor.
Ancak başvuru ekranı, gerekli belgeler ve kesin başvuru tarihleri henüz netleşmiş değil. Bu nedenle vatandaşların resmî duyuru yapılmadan başvuruların başladığı yönündeki bilgilere itibar etmemesi gerekiyor.
HANE GELİRİ ARTARSA DESTEK KESİLECEK Mİ?
Taslakta, destekten yararlanan hanelerin gelir durumunun düzenli olarak kontrol edilmesi ve gelir artışı yaşanması hâlinde hak sahipliğinin yeniden değerlendirilmesi öngörülüyor.
Yardımın hangi gelir değişikliğinde sona ereceği ve kontrollerin hangi aralıklarla yapılacağı ise henüz kesinleşmiş değil. Bu ayrıntılar, sistemin nihai kuralları açıklandığında belli olacak.