Çalışan annelere doğum izni süresince ödenen iş göremezlik ödeneği yeniden gündemde. Kamuoyunda “rapor parası” olarak da bilinen bu destek, doğum öncesi ve doğum sonrası izin süresini kapsıyor. Son bir yıllık kazanç ortalamasına göre hesaplanan ödeme, çalışan annelerin doğum izni boyunca gelir kaybını azaltmayı amaçlıyor.
DOĞUM İZNİ SÜRESİ UZAYABİLİR
Mevcut uygulamada çalışan anneler için doğum izni toplam 16 hafta olarak uygulanıyor. Bu süre doğum öncesi ve doğum sonrası dönemleri kapsıyor ve toplamda 112 gün üzerinden hesaplanıyor.
Gündemde olan yeni kanun teklifine göre doğum izni süresinin 24 haftaya çıkarılması planlanıyor. Eğer düzenleme kabul edilirse doğum izni 168 güne kadar uzayabilecek.
Bu değişiklik, çalışan annelerin doğum sonrası süreçte daha uzun süre izin kullanabilmesine olanak sağlayacak. Aynı zamanda ödenen iş göremezlik ödeneğinin de artmasına neden olacak.
İŞ GÖREMEZLİK ÖDENEĞİ NASIL HESAPLANIYOR?
Doğum izni süresince verilen iş göremezlik ödeneği, sigortalı çalışanın son bir yıl içindeki brüt kazanç ortalaması dikkate alınarak hesaplanıyor.
Asgari ücret üzerinden yapılan hesaplamalarda günlük ödeme tutarı yaklaşık 734 lira seviyesinde bulunuyor. Mevcut sistemde 16 haftalık izin süresi için yapılan toplam ödeme yaklaşık 82 bin 208 lira seviyesinde hesaplanıyor.
ÖDEME TUTARI MAAŞA GÖRE DEĞİŞİYOR
Doğum izninin 24 haftaya çıkarılması halinde çalışan annelere 168 gün boyunca iş göremezlik ödeneği verilecek. Bu durumda asgari ücretli çalışan annelerin alacağı toplam ödeme yaklaşık 123 bin lira seviyesine ulaşabilecek.
Brüt maaşın daha yüksek olduğu durumlarda ise destek miktarı artabiliyor. Brüt maaş ortalaması 40 bin lira olan çalışan anneler için ödeme yaklaşık 149 bin lira seviyesine çıkabiliyor.
Brüt maaşı 50 bin lira olan çalışan anneler için ise toplam iş göremezlik ödeneğinin yaklaşık 186 bin 667 liraya kadar ulaşabileceği belirtiliyor.
KİMLER BU DESTEKDEN YARARLANABİLİYOR?
Analık sigortası kapsamında yer alan çalışan kadınlar bu destekten yararlanabiliyor. SSK’lı ve Bağ-Kur’lu çalışanlar, yurt dışında çalışan Türk işçileri ve ayda 10 gün ve üzeri ev hizmetlerinde çalışan kadınlar bu kapsama dahil ediliyor.
Ancak iş göremezlik ödeneğinin alınabilmesi için doğum izni sürecine ilişkin istirahat raporunun alınmış olması gerekiyor. İzin süresinde çalışmaya devam eden veya gerekli raporu bulunmayan kişiler için ödeme yapılmadığı belirtiliyor.