Emeklilik sistemindeki düzenlemeler ve Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) kapsamında yapılan değişikliklerin ardından, 3 bin 600 prim günüyle emeklilik şartları yeniden merak konusu oldu. Bu haktan yararlanabilmek için yalnızca prim gününü tamamlamak yeterli olmuyor. Sigortalılık süresi ve yaş şartının da birlikte yerine getirilmesi gerekiyor.
3 BİN 600 GÜNLE EMEKLİLİK KİMLERİ KAPSIYOR?
3 bin 600 prim günüyle emeklilik hakkı, ilk kez 8 Eylül 1999 tarihinden önce SSK kapsamında sigortalı olarak çalışmaya başlayan kişiler için uygulanıyor.
Bu kapsamda emekli olabilmek için yalnızca prim gününü doldurmak yeterli değil. Aynı zamanda 15 yıllık sigortalılık süresi ile ilgili yaş şartının da tamamlanması gerekiyor.
Üç şartın birlikte sağlandığı tarih, emeklilik yaşının belirlenmesinde esas alınıyor.
EYT DÜZENLEMESİ NELERİ DEĞİŞTİRDİ?
EYT düzenlemesinden önce normal emeklilikte kadınlar için 40 ile 56, erkekler için ise 44 ile 58 yaş arasında değişen kademeli yaş uygulaması bulunuyordu.
EYT düzenlemesiyle birlikte normal emeklilikte yaş şartı kaldırıldı ve gerekli prim gününü tamamlayan sigortalılar yaş beklemeden emeklilik hakkı elde etti.
Ancak 3 bin 600 gün üzerinden kısmi emeklilik uygulamasında yaş şartı devam ediyor.
8 EYLÜL 1999 TARİHİ NEDEN ÖNEMLİ?
8 Eylül 1999 tarihinde yürürlüğe giren düzenleme ile emeklilik yaşında değişikliğe gidildi.
Bu tarihten önce ilk kez sigortalı olan kişiler için kısmi emeklilikte 15 yıl sigortalılık süresi, 3 bin 600 prim günü ve yaş şartı uygulanırken, düzenleme sonrasında emeklilik yaşları kadınlarda 58, erkeklerde ise 60 olarak belirlendi.
Bu nedenle ilk sigorta giriş tarihi, emeklilik hesabında belirleyici kriterlerden biri olmayı sürdürüyor.
EMEKLİLİK YAŞI NASIL BELİRLENİYOR?
Kısmi emeklilikte uygulanacak yaş, 15 yıllık sigortalılık süresi, 3 bin 600 prim günü ve yaş şartının birlikte tamamlandığı tarihe göre belirleniyor.
23 Mayıs 2002 tarihine kadar bu üç şartı yerine getirenler, kadınlarda 50, erkeklerde ise 55 yaşında emeklilik hakkı kazanabiliyor.
Bu tarihten sonra şartları tamamlayanlar için ise emeklilik yaşı kademeli olarak yükseliyor.
24 Mayıs 2002 ile 23 Mayıs 2005 arasında şartları tamamlayan kadınlar 52, erkekler 56 yaşında emekli olabiliyor.
24 Mayıs 2005 ile 23 Mayıs 2008 arasında tamamlayanlar için yaş şartı kadınlarda 54, erkeklerde 57 olarak uygulanıyor.
24 Mayıs 2008 ile 23 Mayıs 2011 arasında şartları yerine getiren kadınlar 56, erkekler ise 58 yaşında emekli olabiliyor.
24 Mayıs 2011 tarihinden sonra şartları tamamlayan kadınlar için yaş sınırı 58 olurken, erkeklerde 24 Mayıs 2011 ile 23 Mayıs 2014 arasında şartları tamamlayanlar 59, bu tarihten sonra tamamlayanlar ise 60 yaşında emekli olabiliyor.
ÖRNEK HESAPLAMADA NASIL BİR SONUÇ ORTAYA ÇIKIYOR?
Örnek olarak 1 Ocak 1970 doğumlu ve ilk sigortalılığı 1 Ocak 1985 tarihinde başlayan bir sigortalının 3 bin 600 prim gününü 2005 yılında tamamladığı durumda, yalnızca prim gününün dolması emeklilik için yeterli olmuyor.
15 yıllık sigortalılık süresi ile yaş şartının da tamamlanması gerekiyor. Üç şartın birlikte sağlandığı tarih esas alındığında, bu örnekte kişi 58 yaşını doldurduğunda 3 bin 600 prim günü üzerinden emeklilik hakkı elde edebiliyor.