SGK Başuzmanı İsa Karakaş, emekli maaşı kesilmeden çalışmanın mümkün olduğunu ancak sistemde kritik bir detay bulunduğunu söyledi. Yanlış tercih yapılması halinde maaşın kesilebileceğine dikkat çekti.
Türkiye’de yaklaşık 17 milyon emekli bulunurken, birçok kişi emekli maaşı aldıktan sonra yeniden çalışma hayatına dönmeyi düşünüyor. “Emekli maaşı alırken çalışabilir miyim?” sorusu sıkça gündeme gelirken, SGK Başuzmanı İsa Karakaş konuya ilişkin önemli açıklamalarda bulundu.
Karakaş, özellikle özel sektörde çalışmak isteyen emekliler için “çift gelir” elde etmenin mümkün olduğunu ancak sistemde dikkat edilmesi gereken kritik bir tercih bulunduğunu belirtti.
EMEKLİ MAAŞI KESİLMEDEN ÇALIŞMAK MÜMKÜN
İsa Karakaş’ın aktardığı bilgilere göre, 2008 yılı Ekim ayından önce sigortalı olan kişiler emekli olduktan sonra özel sektörde çalışmaya devam edebiliyor. Bu durumda devreye Sosyal Güvenlik Destek Primi sistemi giriyor.
Bu sistem sayesinde emekli olan bir kişi hem emekli maaşını almaya devam ediyor hem de çalıştığı iş yerinden ayrıca maaş alabiliyor. Ancak bunun için işveren tarafından SGK’ya yapılan işe giriş bildirgesinde SGDP seçeneğinin işaretlenmesi gerekiyor.
Uzmanlara göre bu detay doğru yapılmadığında emekli maaşının kesilmesi gibi bir durumla karşılaşılabiliyor.
EMEKLİ ÇALIŞANLARDAN DAHA AZ PRİM KESİLİYOR
SGK Başuzmanı Karakaş, çalışan emeklilerin normal çalışanlara göre daha az prim ödediğini de belirtti. Özel sektörde çalışan emekli olmayan kişilerden sosyal güvenlik ve işsizlik sigortası için yaklaşık yüzde 15 oranında kesinti yapılırken, emekli çalışanlarda bu oran daha düşük seviyede kalıyor.
Örnek veren Karakaş, brüt 60 bin TL maaş alan bir emekliden yaklaşık 4 bin 500 TL destek primi kesildiğini, emekli olmayan bir çalışanda ise bu kesintinin yaklaşık 9 bin TL civarında olduğunu ifade etti.
Bu sistemde işverenin ise çalışan emekli için ayrıca prim ödemesi gerekiyor.
KAMU SEKTÖRÜNDE DURUM FARKLI
Özel sektörde geçerli olan bu esnek sistem kamu kurumlarında uygulanmıyor. Kamu kurumlarında görev almak isteyen emeklilerin maaşlarının kesilmesi gerekiyor.
Genel bütçeli kurumlar, belediyeler, kamu iktisadi teşebbüsleri ve kamu sermayesi bulunan kuruluşlarda çalışacak emekliler aynı anda hem emekli maaşı hem de kamu maaşı alamıyor. Bu nedenle kamu sektöründe çalışmayı düşünen emeklilerin bu detayı göz önünde bulundurması gerektiği belirtiliyor.
KENDİ İŞİNİ KURAN EMEKLİLER İÇİN DAHA AVANTAJLI
Uzmanlara göre emekli olduktan sonra kendi iş yerini açan ya da ticari faaliyet yürüten kişiler için sistem daha avantajlı olabiliyor.
Bağ-Kur kapsamında kendi adına çalışan emeklilerden sosyal güvenlik destek primi kesilmiyor. Bu kişiler emekli maaşlarında herhangi bir azalma olmadan ticaret yapabiliyor veya serbest meslek faaliyetlerini sürdürebiliyor.
ÖDENEN PRİMLER İKİNCİ BİR EMEKLİLİK SAĞLAMIYOR
Karakaş’ın dikkat çektiği bir diğer önemli konu ise çalışırken ödenen primlerin ikinci bir emeklilik hakkı sağlamaması. Sosyal Güvenlik Destek Primi kapsamında ödenen primler, yaşlılık veya malullük sigortası günlerine eklenmiyor.
Bu nedenle emekli çalışanların ödedikleri primler mevcut emekli maaşını artırmıyor ve ikinci bir emeklilik hakkı da kazandırmıyor.
Uzmanlar, emekli olduktan sonra yeniden çalışma planı yapan kişilerin SGK sistemindeki tercihlerini doğru yapmalarının büyük önem taşıdığını vurguluyor. Özellikle işe giriş bildirgesinde yapılan seçimlerin emekli maaşının devam edip etmeyeceğini doğrudan etkilediği ifade ediliyor.