2026-2027 eğitim döneminin başlamasına kısa süre kala çocuk sahibi çalışan ailelerin kreş arayışı hız kazandı. Özel kreş ve anaokullarında yıllık ücretlerin kurumun niteliğine göre 250 bin TL'den başlayıp 1,5 milyon TL'ye kadar çıkması, çocuk bakımında alternatif modellerin gündeme gelmesine neden oldu.
Özel kurumların yüksek maliyetleri karşısında belediye kreşlerine yönelen aileler ise kontenjanların kısa sürede dolmasıyla farklı seçenekler aramaya başladı. Bu süreçte mahalle içinde güven ve referansa dayalı olarak gelişen komşu anne modeli dikkat çekti.
KREŞ ÜCRETLERİ 1,5 MİLYON LİRAYA KADAR ÇIKIYOR
Eylül ayının ilk haftasında başlayacak yeni eğitim dönemi öncesinde özel kreş ve anaokullarının ücretleri kurum türüne göre değişiyor. Mahalle aralarında hizmet veren butik kreşlerde yıllık eğitim ücretleri 250 bin TL ile 450 bin TL arasında bulunuyor. Bu kurumlarda yemek, etkinlik ve diğer hizmetler için ayrıca 60 bin TL ile 100 bin TL arasında ödeme talep ediliyor.
Kurumsal zincir anaokullarında ise yıllık ücretler 450 bin TL ile 800 bin TL seviyesine yükseliyor. Yemek ve ek hizmetler bu kurumlarda da ailelerin karşısına 90 bin TL ile 160 bin TL arasında değişen ilave maliyet olarak çıkıyor.
Vakıf okulları ve kolejlerde ise ücretler daha yüksek seviyelere ulaşıyor. Bu kurumlarda eğitim bedeli 750 bin TL ile 1,5 milyon TL arasında değişirken ek hizmetler için 150 bin TL ile 250 bin TL arasında ödeme gerekiyor.
BELEDİYE KREŞLERİNDE KONTENJAN SORUNU YAŞANIYOR
Özel kreşlerin yüksek fiyatları nedeniyle daha uygun maliyetli belediye kreşleri ailelerin öncelikli seçenekleri arasında yer alıyor. Ancak kayıt döneminin başlamasıyla birlikte kontenjanların kısa sürede dolması, özellikle büyükşehirlerde çok sayıda ailenin yedek listelerde kalmasına yol açıyor.
Özel kreş ile belediye kreşi arasında tercih yapmak durumunda kalan aileler, çocuklarının bakımı için mahalle içinde farklı çözümlere yöneliyor. Bu noktada komşular arasındaki güven ve referans ilişkisine dayanan çocuk bakım modeli öne çıkıyor.
KOMŞU ANNE MODELİ NASIL UYGULANIYOR?
Komşu anne olarak adlandırılan modelde, mahallede tanınan veya güvenilir kişiler tarafından referans gösterilen ev hanımları kendi evlerinde çocuk bakıyor. Evlerinin bir bölümünü çocukların oyun oynayabileceği ve etkinlik yapabileceği alanlara dönüştüren kadınlar, aynı anda 3 ila 5 çocuğa bakım hizmeti verebiliyor.
Modelde yalnızca çocuk bakım tecrübesi bulunan kadınlar değil, çocuk gelişimi eğitimi almış veya okul öncesi eğitim konusunda deneyimli kişiler de yer alıyor.
Ailelerin bu kişilere ulaşmasında ise mahalle içerisindeki tanışıklıkların yanı sıra sosyal medya grupları ve ilan platformları da kullanılıyor. Bu platformlarda “Evde çocuk bakılır” ve “Referanslı çocuk bakım hizmeti” gibi ilanların yaygınlaştığı belirtiliyor.
EV HANIMLARI AYLIK 150 BİN TL'YE KADAR KAZANABİLİYOR
Komşu anne modeli çocuk bakım maliyetini azaltırken ev hanımları açısından da gelir elde etme imkanı oluşturuyor. Özel kreşlerde bir çocuk için aylık maliyetin 50-60 bin TL'ye kadar çıkabildiği belirtilirken, komşu annelerin yemek dahil çocuk başına aylık 15 bin TL ile 25 bin TL arasında ücret aldığı ifade ediliyor.
Çocuk başına ortalama 20 bin TL ücret alan bir ev hanımı, aynı anda 5 çocuğa baktığında aylık 100 bin TL gelir elde edebiliyor. Çocuk başına ücretin 25 bin TL ile 30 bin TL seviyesine çıkması halinde ise 5 çocuk üzerinden aylık gelir 150 bin TL'ye kadar ulaşabiliyor.
BAKANLIK MODELİ RESMÎ HALE GETİRMEK İÇİN ÇALIŞIYOR
Mahallelerde yaygınlaşan komşu anne modelinin güven ve referans ilişkisine dayalı şekilde yürütüldüğü belirtiliyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı da giderek yaygınlaşan bu modelin resmî, kayıtlı ve denetlenebilir bir yapıya kavuşturulması amacıyla pilot çalışmalar yürütüyor.
Söz konusu çalışmalarla ev ortamında çocuk bakımının belirli kurallar çerçevesinde yürütülmesi ve sistemin kayıtlı bir yapıya dönüştürülmesi hedefleniyor.