Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü, artan üretim maliyetleri nedeniyle bazı madeni paraların basımını durdurdu. Uzun süredir ekonomik karşılığı kalmadığı tartışılan küçük değerli bozuk paralar için yeni dönem başladı. Kararın ardından vatandaşın para üstü alışkanlığının da değişmesi bekleniyor.
HANGİ MADENİ PARALAR ARTIK BASILMAYACAK?
2026 yılı itibarıyla 1 kuruş ve 5 kuruşluk madeni paraların üretimi tamamen sona erdirildi. Daha önce 25 kuruşun basımı da durdurulmuştu. Böylece en küçük değerli madeni paralar fiilen dolaşımdan çekilme sürecine girmiş oldu.
Bu paralar piyasada kullanılmaya devam edecek ancak yeni üretim yapılmayacak. Zamanla doğal olarak kaybolmaları ve tedavülde sayılarının azalması bekleniyor.
KARARIN NEDENİ ÜRETİM MALİYETİ
Darphane verilerine göre madeni paraların üretim maliyeti nominal değerlerini aşmış durumda. Metal alaşımlarındaki fiyat artışı nedeniyle küçük değerli paralar kamu zararı oluşturur hale geldi.
Resmi hesaplamalara göre:
-
1 TL’lik madeni paranın üretimi 4 TL’yi aştı
-
50 kuruşun üretim maliyeti 3 TL seviyesini geçti
PİYASADA YENİ BOZUK PARA DÖNEMİ
Darphane son yıllarda basım politikasını daha yüksek değerli paralara yöneltti. 2024’te 25 kuruşun basımı durdurulurken, 2026 planlamasında ağırlık 1 TL ve 5 TL madeni paralara verildi.
Ocak ayında 5 TL madeni paranın 10 milyon adet basılması dikkat çekti. Aynı dönemde 50 kuruş üretimi 2 milyon seviyesinde kalırken 10 kuruş üretimi oldukça sınırlı gerçekleşti.
Bu gelişmeyle birlikte alışverişlerde para üstünün büyük ölçüde 1 TL ve 5 TL üzerinden verilmesi bekleniyor. Market ve küçük esnaf uygulamalarında yuvarlama yönteminin daha sık görülmesi öngörülüyor.
