Ege ile İç Anadolu’yu birbirine bağlayan stratejik konumuyla "yolların kesiştiği nokta" olarak bilinen Afyonkarahisar, son yıllarda sanayi, termal turizm ve gastronomi alanındaki atılımlarıyla demografik bir dönüşümün eşiğinde. Şehrin nüfusunun ne zaman 1 milyon barajını aşacağı sorusu, sadece bir sayısal tahmin değil; aynı zamanda kentin büyükşehir statüsüne yaklaşması ve ekonomik kapasitesinin genişlemesi anlamına geliyor. Mevcut veriler ve yıllık nüfus artış hızları baz alındığında, Afyonkarahisar’ın bu kritik eşiğe ulaşması için önünde katetmesi gereken bir yol olduğu görülüyor.

Güncel nüfus verileri ve artış hızı analizi

TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) verilerine göre Afyonkarahisar nüfusu, son yıllarda durağan ama kararlı bir artış grafiği sergilemektedir. 2024 sonu itibarıyla yaklaşık 750.000 ile 760.000 bandında seyreden nüfus, yıllık ortalama binde 5 ile binde 10 arasında bir artış hızı yakalamış durumda. Ancak bir kentin 1 milyon nüfusa ulaşması için mevcut doğal nüfus artışından ziyade, göç alma potansiyeli ve sanayileşme hızı belirleyici faktörlerdir. Mevcut ivme ile bir hesaplama yapıldığında, olağan dışı bir göç dalgası yaşanmadığı sürece Afyonkarahisar’ın 1 milyon nüfusa ulaşmasının 2045 ile 2050 yılları arasını bulabileceği tahmin ediliyor.

Nüfus artışını tetikleyecek temel dinamikler

Afyonkarahisar’ın nüfus projeksiyonlarını yukarı yönlü revize edebilecek bazı lokomotif sektörler bulunmaktadır. Bu faktörler, 1 milyon hedefine giden süreci kısaltabilir:

• Sanayi ve İstihdam Odaklı Büyüme: Organize Sanayi Bölgelerinin (OSB) genişlemesi ve mermer sektöründeki katma değerli üretim, çevre illerden nitelikli iş gücü göçünü tetikliyor.

• Termal Turizm Başkenti Olma Vizyonu: Şehrin sağlık turizmindeki liderliği, hizmet sektöründe ciddi bir istihdam kapısı açarak genç nüfusun şehirde kalmasını sağlıyor.

• Ulaşım Projeleri: Yüksek Hızlı Tren (YHT) hattının tamamlanması ve kavşak noktası olma avantajının dijital lojistikle birleşmesi, Afyon'u bir cazibe merkezi haline getirebilir.

Büyükşehir statüsü ve kentsel dönüşümün etkisi

Türkiye'de büyükşehir belediyesi olabilmek için gereken 750 bin nüfus sınırını hali hazırda geçmiş olan Afyonkarahisar, idari ve ekonomik yatırımlarını bu vizyona göre şekillendiriyor. Ancak "1 milyon" psikolojik ve ekonomik bir eşiktir. Bu sayıya ulaşma sürecinde kentsel dönüşüm projeleri, üniversite öğrenci sayısındaki artış ve tarımsal sanayinin modernizasyonu kritik rol oynayacaktır. Şehrin merkez ilçesinin yanı sıra Sandıklı, Bolvadin ve Dinar gibi büyük ilçelerin ekonomik özerkliğinin artması, toplam nüfusun homojen bir şekilde yükselmesini destekleyecektir.

Hedef 2045 ve sonrası

Özetle, Afyonkarahisar’ın demografik yapısı incelendiğinde, doğrusal bir büyüme modeliyle 1 milyon rakamı 21. yüzyılın ikinci yarısının hemen başında reel bir hedef olarak karşımıza çıkıyor. Eğer şehir, savunma sanayii veya teknoloji odaklı büyük bir yatırım çekmeyi başarırsa, bu takvim 5-10 yıl öne çekilebilir. Afyonkarahisar, sadece nüfusuyla değil, bu nüfusu besleyecek altyapı ve sosyal donatısıyla da büyümeye devam ediyor.