Müzakerelerde ilerleme sağlandığı yönündeki açıklamalar sonrası petrol fiyatlarında gerileme yaşanırken, küresel borsalardaki satış baskısı da sınırlı kaldı. Peki, ABD-İran görüşmelerinde hangi başlıklar ele alındı? Petrol fiyatları neden düştü? Küresel piyasalarda son durum ne oldu?
ABD-İRAN GÖRÜŞMELERİNDE NELER KONUŞULDU?
Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında İsviçre’nin Bürgenstock kentinde gerçekleştirilen görüşmeler, Katar ve Pakistan’ın arabuluculuğunda yapıldı.
Yaklaşık 18 saat süren müzakerelerin ardından taraflardan gelen ilk açıklamalarda “cesaret verici ilerleme” sağlandığı ifade edildi. Diplomatik kaynaklara göre görüşmelerde özellikle Hürmüz Boğazı’nın güvenliği, Lübnan’daki ateşkes süreci ve İran’ın dondurulmuş varlıkları gibi kritik başlıklar ele alındı.
Tarafların, 60 gün içerisinde nihai anlaşmaya ulaşılması hedefiyle bir yol haritası üzerinde uzlaştığı belirtildi. Görüşmeler sırasında bazı gerginlik iddiaları gündeme gelse de müzakerelerin kesintisiz devam ettiği bildirildi.
PETROL FİYATLARI NEDEN GERİLEDİ?
Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında tansiyonun düşebileceğine yönelik beklentiler, enerji piyasalarında doğrudan etkisini gösterdi.
Piyasalarda, Orta Doğu’daki olası bir gerilimin enerji arzını sekteye uğratabileceği yönündeki endişeler bir süredir petrol fiyatlarını yukarı taşıyordu. Ancak görüşmelerden olumlu mesajların gelmesiyle birlikte risk algısında kısmi düşüş yaşandı.
Brent petrol, gün içerisindeki yükselişini geri vererek yüzde 0,4 düşüşle varil başına 79,37 dolar seviyesine geriledi. ABD ham petrolü ise yüzde 1,2 artışla 77,52 dolardan işlem gördü. Fiyatların, çatışma dönemlerinde görülen zirve seviyelerin altında kalmaya devam ettiği dikkat çekti.
Enerji piyasalarında özellikle Hürmüz Boğazı’na ilişkin gelişmeler yakından takip edilirken, müzakerelerin devam edecek olması yatırımcıların risk iştahını da etkiledi.
KÜRESEL BORSALAR NASIL ETKİLENDİ?
Amerika Birleşik Devletleri-İran görüşmelerinden gelen olumlu haber akışı, hisse senedi piyasalarında da etkisini gösterdi.
ABD vadeli endekslerinde önceki saatlerde görülen kayıpların bir bölümü geri alındı. S&P 500 vadeli endeksi yüzde 0,2 ekside işlem görürken, Nasdaq vadeli endeksi yüzde 0,3 geriledi.
Avrupa piyasalarında ise daha sınırlı hareketler izlendi. Euro Stoxx 50 vadeli endeksi yüzde 0,1 düşüş kaydederken, Almanya DAX vadeli endeksi yatay seyretti. İngiltere FTSE vadeli endeksi ise yüzde 0,1 yükseliş gösterdi.
Küresel piyasalarda yatırımcıların önümüzdeki süreçte yeni diplomatik açıklamalara ve enerji arzına ilişkin gelişmelere odaklandığı belirtildi.
HÜRMÜZ BOĞAZI NEDEN KRİTİK ÖNEM TAŞIYOR?
Hürmüz Boğazı, dünya enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olarak kabul ediliyor. Küresel petrol sevkiyatının önemli bölümü bu güzergah üzerinden gerçekleştiriliyor.
Bu nedenle bölgede yaşanabilecek askeri veya siyasi gerilimler, petrol fiyatlarında sert hareketlere neden olabiliyor. ABD-İran görüşmelerinde Hürmüz Boğazı’nın güvenliğinin gündeme gelmesi, enerji piyasalarının müzakerelere yoğun şekilde odaklanmasının temel nedenlerinden biri olarak gösteriliyor.
Uzmanlar, görüşmelerin olumlu ilerlemesi halinde enerji piyasalarında dalgalanmanın azalabileceğini, olası bir kriz durumunda ise petrol fiyatlarında yeniden yukarı yönlü baskı oluşabileceğini değerlendiriyor.
