1. YAZARLAR

  2. Mustafa Kılınç

  3. Hainler hep hain kalacak
Mustafa Kılınç

Mustafa Kılınç

Yazarın Tüm Yazıları >

Hainler hep hain kalacak

A+A-

[reklam1]Türkiye Cumhuriyeti Devleti 94 yıl önce verilen büyük mücadelelerin ardından kimlik kazandı ancak öncesinde dünyanın 2/3’üne hükmeden büyük Osmanlı İmparatorluğu hızlı bir çöküşün içine sürüklenmişti. Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküşü Mustafa Kemal ve silah arkadaşlarının milli mücadeleyi ateşleyen girişimleri ile sonuç vererek bugün üzerinde yaşadığımız Türkiye topraklarını sınır olarak belirleyen Kurtuluş Savaşı ile neticelendi.

 

Millet olarak Kurtuluş Savaşını ve cephelerde yokluklara rağmen verilen kahramanca mücadeleleri eğitim dönemlerinde ve son dönemlerde de yapılan tarihi anlatan diziler ve sinema filmleri ile akıllara nakşediliyor. Peki ama dünyanın 2/3’üne hükmeden Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküşüne neden olan olaylar neydi. Osmanlı İmparatorluğu 3 kıtaya hükmeden gücüyle korkulan, adaleti ile de sevilen bir imparatorluktu. Günümüzde Türkler halen bazı ülkelerde Osmanlı olarak bilinir ve anılır. Ancak bazı dönemlerde meydana gelen isyanlar Osmanlı İmparatorluğu’nda yönetimleri ve halkı ayrıştıracak kadar tehlikeli boyutlara gelmiştir. Osmanlı İmparatorluğu dönemlerinde 3 farklı isyan olayı yaşandığı tarih kitaplarında yer alır. Bu isyanlardan biri Merkez veya diğer adıyla İstanbul İsyanları olarak bilinir.

 

MERKEZ (İSTANBUL) İSYANLARI: Kapıkulu Askerleri (özellikle yeniçeriler) tarafından çıkarılmıştır. Asıl nedeni Ekonomik’tir. Maaş ve menfaat isyanlarıdır. Çıkan isyanlarda Merkezi otorite sarsılmıştır.

 

Askeri isyanlar sonucunda ilk defa bir Osmanlı padişahı öldürülmüştür. Bu durum yeniçerilerin devlet içindeki gücünü artırmış, Padişahların yönetimdeki etkinliğini azaltmıştır. İstanbul’da huzur ve güven sarsılmış ve asayiş bozulmuştur. Devlet adamları devlet otoritesinin sağlanması için sert önlemler almışlardır.

 

Bir diğer isyan olayı ise Celali diğer adı ile Anadolu İsyanları olarak bilinir.

 

CELALİ (ANADOLU) İSYANLARI: Yavuz Sultan Selim zamanında ayaklanan Bozoklu Celal’in adından dolayı sosyal, ekonomik ve siyasi nedenlerden dolayı 17.yüzyılda Anadolu’da çıkan isyanlara CELALİ İSYANLARI denilmiştir. Dirlikleri elinden alınan Tımarlı Sipahiler, görevlerinden uzaklaştırılan devlet memurları ve asker kaçaklarının çıkardıkları isyanlardır. İsyanların en önemlileri Kavayazıcı, Canbolatoğlu, Kalenderoğlu, Deli Hasan, Abaza Mehmet tarafından çıkarılmıştır.

 

Celali İsyanları sonunda Anadolu’da huzur ve güven bozuldu. Halkın devlete güveni azaldı.

 

Celali İsyanlarının dini bir yönü olmadığı gibi isyancılar devlet düzenini değiştirmeyi amaçlamamıştır.

 

Bir diğer isyan ise Eyalet İsyanları olarak tarih kitaplarında yerini alır. Peki Eyalet İsyanları neden çıkmıştır ve sonuçları neler olmuştur?

 

EYALET İSYANLARI: 17 yy’da merkeze uzak Eyaletlerde ( Erdel, Boğdan, Kırım, Yemen, Bağdat, Mısır ve Trablusgarp) isyanlar çıkmıştır.

 

İsyanların çıkış nedenleri ise;   Merkezi Otoritesinin bozulması, Osmanlı Devletinden ayrılarak bağımsız olmak istemeleri, Yöneticilerin halka zulmetmesi, Osmanlı Devletiyle mücadele eden büyük devletlerin eyalet yöneticilerini korumaları ve isyana teşvik etmeler.

 

Avrupa devletleri eyaletlerin Osmanlı devletinden ayrılmasıyla Osmanlının siyasi gücünün azalacağına inanarak bu isyanlara destek vermiştir. Merkez, Celali ve Eyalet isyanlarının hiçbirinde devletin Rejimine veya Bağımsız Devlet kurma girişimi yoktur. Bu isyanlar yönetimi değiştirmeye yönelik değil, yöneticileri değiştirmeye yöneliktir.

 

Tüm bu veriler tarih kitaplarında yer alır bunların dışında da Şeyh Sait İsyanı vardır ki o da Cumhuriyet’in kurulmasından sonra Bu isyan, din işlerinin dünya işlerinden ayrılmasını tasvip etmeme amacında olanlar tarafından inkılâba karşı yapılmış bir isyandı. Ancak bu isyanda kişisel çıkarlar peşinde koşanlar, Kürtçülük isteyenler, komünist düşünceliler, yağmacılar da rol oynamışlardır. Olayı yaratanlar, başta Şeyh Sait Nakşibendi tarikatındandılar. İsyanın temel iki gerekçesi vardır. İç gerekçesi, yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti ve onun inkılâplarına karşı ve hilafetin geri getirilmesine yönelik Vahdettin ve taraftarlarının çabaları ile Kürt milliyetçiliğidir. Dış gerekçesi ise aynı döneme denk gelen Musul meselesinde başarı kazanmak isteyen İngiltere’nin Türkiye dahilinde isyanlar ve kargaşa çıkararak, Türkiye‘yi istikrar bulmamış bir ülke olarak dünyaya tanıtmak ve böylece Türkiye’nin yakın doğu dengesinde kendi aleyhine bir durum yaratmasını önlemek için bu isyanı körüklemesidir.

 

4 farklı isyanda da çıkarlar ve dış güçlerin müdahaleleri ile ülke içerisinde çıkarılan isyanlarla ülke ve devlet istikrarsızlığa ve güvensizliğe sürükletilmek istenmiştir. 15 Temmuz sürecinde de dış devletlerin desteğini alarak darbe adı altında isyana kalkışanların yaptığı şey ise hem devleti hem de yöneticileri değiştirme çabalarıydı. Sonuç olarak yıpratılmak ve istikrarsızlaştırılmak istenen Türkiye, 15 Temmuz darbe girişiminden devlet, millet birlikteliği ile daha güçlü çıktı. Avrupa’nın artık Türklerle ilgili anlaması gereken tek bir şey kaldı o da ‘Hainler hep hain kalacak, Türk Milleti ebediyen payidar kalacak. ’

Bu yazı toplam 1569 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.